Haber: Sabri Kırdar
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) Antalya Şubesi Eş Başkanı Şükran İçöz, 5 Mayıs Dünya Ebeler Günü dolayısıyla şube binasında basın açıklaması gerçekleştirdi. İçöz, ebelerin sağlık sistemindeki yaşamsal rolüne dikkat çekerek, artan sorunlara ve yapısal eşitsizliklere karşı mücadele çağrısı yaptı.
Açıklamada konuşan İçöz, dünya genelinde gebelik ve doğumla bağlantılı ölümlerin hâlâ ciddi bir halk sağlığı sorunu olduğunu belirterek, “Her iki dakikada bir kadın gebelik ya da doğum komplikasyonları nedeniyle hayatını kaybediyor. Her yıl milyonlarca bebek doğumdan önce ya da yaşamın ilk günlerinde yaşamını yitiriyor. Oysa bu ölümlerin büyük bölümü önlenebilir” dedi.
Ebelerin cinsel, üreme, anne ve yenidoğan sağlığı hizmetlerinin büyük kısmını karşılayabilecek nitelikte sağlık profesyonelleri olduğunu vurgulayan İçöz, dünya genelinde en az bir milyon daha ebeye ihtiyaç duyulduğunu ifade etti. Daha fazla ebenin, nitelikli bakım sayesinde anne ve bebek ölümlerini ciddi oranda azaltabileceğini belirtti.
“Türkiye’de ebeler ağır iş yükü ve güvencesizlik altında”
Türkiye’de ebelerin çalışma koşullarına dikkat çeken İçöz, sağlık politikalarındaki dönüşümün ebelerin mesleki konumunu zayıflattığını söyledi. Birinci basamak sağlık hizmetlerinin güçlendirilmemesi ve hastane merkezli, performansa dayalı sistemin yaygınlaşmasının ebeleri kendi meslek alanlarından uzaklaştırdığını ifade eden İçöz, “Ebeler, yardımcı sağlık personeline indirgenmiş durumda” dedi.
Birçok sağlık kuruluşunda ebe sayısının yetersiz olduğuna işaret eden İçöz, bir ebenin çok sayıda gebe ve lohusadan sorumlu tutulduğunu, 24 saat esasına dayalı yoğun çalışma temposunun tükenmişliğe yol açtığını vurguladı. Bu durumun hem sağlık emekçileri hem de hizmet alanlar açısından risk oluşturduğunu söyledi.
“Performans sistemi nitelikli hizmeti zedeliyor”
Performansa dayalı ödeme sisteminin sağlık hizmetlerini nitelikten uzaklaştırdığını belirten İçöz, ebelerin koruyucu sağlık hizmetleri yerine “puan üretmeye” zorlandığını dile getirdi. Bu durumun gebelik izlemleri, doğum öncesi eğitimler ve lohusalık takiplerinin niteliğini düşürdüğünü ifade etti.
Sağlıkta şiddetin de ebeler açısından ciddi bir sorun olduğunu söyleyen İçöz, özellikle doğumhanelerde yaşanan yoğunluk, hasta ve yakın baskısı ile yetersiz güvenlik önlemlerinin çalışma ortamlarını güvensiz hale getirdiğini belirtti. Etkili ve caydırıcı önlemlerin hayata geçirilmemesini eleştirdi.
Talepler sıralandı
SES Antalya Şubesi’nin taleplerini de açıklayan İçöz, ebe başına düşen iş yükünün azaltılması için planlı istihdam yapılması, tüm ebelerin güvenceli ve kadrolu çalışması, performans sisteminin kaldırılması ve emekliliğe yansıyan güvenceli ücret sisteminin hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.
Sağlıkta şiddete karşı etkin yasal düzenlemelerin uygulanması, güvenli çalışma ortamlarının sağlanması ve ebelerin mesleki yetkilerinin uluslararası standartlara uygun biçimde genişletilmesi çağrısında bulunan İçöz, birinci basamak sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
“Mücadeleye devam edeceğiz”
Açıklamanın sonunda İçöz, “Ebelerin emeği görünür kılınmadan kadın sağlığı ve toplum sağlığı korunamaz. Nitelikli, erişilebilir ve eşit bir sağlık sistemi için ebelerin haklarının teslim edilmesi zorunludur” dedi.
5 Mayıs Dünya Ebeler Günü’nü kutlayan İçöz, daha demokratik bir çalışma yaşamı ve hakların kazanılması için mücadeleyi sürdüreceklerini belirterek, “Ebelik mesleğinin bağımsızlığı ve onuru için mücadeleye devam ediyoruz” ifadelerini kullandı.
