Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, 2025 yılı Basın Özgürlüğü Raporu'nu kamuoyuyla paylaştı. Raporda, Türkiye'de basın özgürlüğü alanında yaşanan hak ihlalleri ve baskıların son bir yılda ulaştığı boyutlar verilerle ortaya konuldu. Çakırözer, gazetecilerin son bir yıl içerisinde 610 kez hakim karşısına çıktığını, 95 gazeteci gözaltına alınırken, aralarında Fatih Altaylı, Furkan Karabay, Ercüment Akdeniz, Elif Akgül, Yıldız Tar‘ın da bulunduğu 39 gazeteci tutuklandı. Merdan Yanardağ ve Enver Aysever yeni yıla cezaevinde girdi. İstanbul’da uğradığı saldırı sonucu hayatını kaybeden gazeteci ve aktivist Hakan Tosun’un ölümündeki şüpheler hala aydınlatılmadı. İstanbul merkezli soruşturmalarda TELE 1, Habertürk, Show TV gibi basın kuruluşlarına atanan kayyımlar sonrasında TMSF Türkiye’nin en büyük medya patronu haline geldi. Ekrem İmamoğlu’nun tutuklanmasının ardından Saraçhane ve Türkiye’nin çeşitli yerlerinde başlayan protestolar ile devam eden dava süreçlerinde gazetecilere yönelik tehdit, hedef gösterme, şafak baskınları, ev hapsi, adli kontrol ve soruşturmalar yıla damgasını vurdu. RTÜK 2025'te eleştirel yayınları nedeniyle 4 kanala 53 yaptırım uyguladı, 92,7 milyon TL ceza verdi. SZC TV 10 gün Tele1 ise 5 gün karartıldı.

Yıl boyu AKP’li siyasetçiler ile üst düzey bürokratlar ve yakınlarına ilişkin yolsuzluk, usulsüzlük, görevi ihmal haberleri ile 19 Mart süreci ve protestolar, kayyum atamaları, hakimler ve savcılarla ilgili iddiaları konu alan yüzlerce habere erişim engeli getirildi. Ayrıca gazetecilerin, sanatçıların, siyasetçilerin şahsi sosyal medya hesapları erişime engellendi. Yaşanan tüm bu ihlaller ve kısıtlamalar nedeniyle de Türkiye Basın Özgürlüğü alanında dünyada 180 ülke arasında 159’uncu sıraya düştü.

39 GAZETECİ TUTUKLANDI

CHP’li Utku Çakırözer’in hazırladığı rapora göre Ocak-Aralık ayını kapsayan bir yıllık süreçte Türkiye’de basın özgürlüğü ihlalleri bilançosu şöyle:

· Gazeteciler haberleri, yazıları, sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek 610 kez hakim karşısına çıktı, 95 gazeteci gözaltına alınırken, 39 gazeteci tutuklandı.

· Gazeteci ve aktivist Hakan Tosun İstanbul’da evine dönerken uğradığı saldırı sonrası yaşamını yitirdi. Tosun’u ölüme götüren ihmaller ortaya çıkarılmadı.

· Furkan Karabay 201, İlke TV’den Ercüment Akdeniz 247, Elif Akgül 101, Kaos GL Genel Yayın Yönetmeni Yıldız Tar 102 gün cezaevinde kaldı.

· Ekrem İmamoğlu’nun basın açıklamasında dile getirdiği bilirkişiye cevap hakkı tanıyan Halk TV’nin beş sunucu ve yöneticisi şubat ayında gözaltına alınırken, Halk TV Genel Yayın Yönetmeni Suat Toktaş 34 gün tutuklu kaldı.

· Fatih Altaylı YouTube hesabında paylaştığı bir videodaki ifadeleri nedeniyle Cumhurbaşkanına fiili tehdit suçlamasıyla 190 gün özgürlüğünden mahrum bırakıldı.

· Gazeteci Emin Aydın ve yazar Ergün Poyraz, CHP'den istifa ederek AKP'ye geçen Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu hakkında yaptıkları haber ve paylaşımlar gerekçe gösterilerek tutuklandı.

· Ekrem İmamoğlu hakkında “casusluk” iddiasıyla başlatılan soruşturma kapsamında tutuklanan TELE 1 Genel Yayın Yönetmeni Merdan Yanardağ ile YouTube yayınında kullandığı ifadeler nedeniyle tutuklanan gazeteci Enver Aysever’in de aralarında olduğu onlarca gazeteci hala cezaevinde.

GAZETECİLERE CEZA YAĞDI

· T24 muhabiri Asuman Aranca, Birgün yöneticisi İbrahim Aydın, JinNews Haber Müdürü Öznur Değer haberleri nedeniyle hapis cezalarına çarptırıldı.

· TBMM’de Kürt sorunun çözümü için partiler arası komisyon kurulmasına rağmen, bu meseleyle ilgili haberleri nedeniyle ‘terör’ suçlamasıyla yargılanan 7 gazeteci hakkında 6 yıl 3 ay hapis cezası kesinleşti.

· Gazeteciler Şirin Payzın, Yılmaz Özdil, İsmail Arı, Mustafa Bildircin, Fırat Fıstık, Sarya Toprak, Sedef Kabaş, Gülistan Dursun, Kayhan Ayhan, Öznur Değer, Can Uğur, Selçuk Özbek, Gökay Başcan, Candan Yıldız, Metin Yoksu hakkında haber, paylaşım ve yorumları nedeniyle soruşturma ve davalar açıldı.

· Birgün internet sitesi yayın koordinatörü Uğur Koç, Yaşar Gökdemir, Melisa Gülbaş para cezalarına çarptırıldı.

ŞAFAK OPERASYONU, GÖZALTI, SORUŞTURMA VE DAVALAR

· Ekrem İmamoğlu’nun tutuklanmasının ardından Saraçhane ve Türkiye’nin çeşitli yerlerinde başlayan protestoları takip eden onlarca gazeteci şafak baskınları ile gözaltına alındı. Tutuklanan 7 gazeteci tepkiler üzerine tahliye edildi.

· Gazeteciler Mehmet Tezkan, İbrahim Kahveci ve Halk TV Genel Yayın Yönetmeni Suat Toktaş hakkında Halk TV’de yayınlanan programdaki eleştiriler nedeniyle Cumhurbaşkanına hakaret suçlamasıyla hapis istendi.

· Gazeteciler Şaban Sevinç, Yavuz Oğhan, Soner Yalçın, Ruşen Çakır ve Batuhan Çolak İBB soruşturması kapsamında haber ve yorumları nedeniyle evlerine düzenlenen şafak baskınıyla mevcutlu ifadeye götürüldü.

· İsmail Saymaz, Halk TV ana haber sunucusu Ece Üner, Halk TV Programcısı ve Halk TV İnternet Sitesi Sorumlu Müdürü Serhan Asker, gazeteci İrem Afşin, Özgür Gelecek muhabiri Yusuf Çelik, gazeteci Roni Rubar İmen, Rojda Altıntaş haberleri, sosyal medya paylaşımları nedeniyle gözaltına alındı.

· T24 yazarı Tolga Şardan BTK’deki tüm e-imza kullanıcılarının şifrelerinin çalındığı haberi nedeniyle gözaltına alınırken, İHA Iğdır muhabiri Sebahattin Yum, “Valiye şemsiye var, gazilere yok” başlıklı haberi nedeniyle Iğdır Valisi Ercan Turan'ın şikayeti üzerine gözaltına alındı.

· Birgün muhabiri Havva Gümüşkaya Ankara’daki, T24 muhabiri Can Öztürk de Boğaziçi Üniversitesi’ndeki eylemleri takip ederken gözaltına alındı.

GAZETECİYE SALDIRI, TEHDİT, ENGELLEME

· Evrensel Gazetesi’nin İzmir bürosuna silahlı saldırı düzenlendi. Gazete tabelasına 7 kurşun sıkan saldırgan üç ay sonra serbest kaldı.

· Elazığ’da Günışığı Gazetesi’nin sahibi Mehmet Nafiz Koca, iş yerinin önünde oturduğu sırada pompalı tüfekle vurularak bacağından yaralandı. Sözcü gazetesi Elazığ Temsilcisi Evren Demirdaş, belediye meclis toplantısını takip ettikten sonra 3 kişinin saldırısına uğradı. Adıyaman’da intihar eden bir polis memuruyla ilgili haberi takip eden Anadolu ajansı muhabirleri bir grup polisin sözlü ve fiziki müdahalesine uğradı.

· Saraçhane’deki protestolara yapılan polis müdahalesinde Anadolu Ajansı Muhabiri Hakan Akgün, AFP foto muhabiri Yasin Akgül, Reuters Muhabiri Dilara Şenkaya, Bianet Muhabiri Ali Dinç, İlke TV Muhabiri Eylül Deniz Yaşar, Özgür Gelecek Muhabiri Yusuf Çelik ile serbest gazeteciler Kemal Aslan ve Rojda Altıntaş’ın da aralarında olduğu onlarca gazeteci darp edildi.

· Gazeteciler Murat Ağırel, Alican Uludağ, İsmail Arı, Osman Çaklı, Zeynep Durgut, Şule Aydın, Rabia Önver, Şehriban Aslan’ın da aralarında bulunduğu çok sayıda gazeteci haberleri ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle tehdit edildi.

SANSÜR YASASI YİNE GAZETECİLİĞİ ENGELLEDİ

· İktidarın “dezenformasyonla mücadele” gerekçesiyle 2022 yılından Meclis’ten çıkardığı sansür yasası 2025’te de basın özgürlüğünü ve gazeteciliği engellemek için kullanıldı. Gazeteciler Levent Gültekin, Barış Terkoğlu, Timur Soykan, Barış Pehlivan, Şule Aydın ve Murat Ağırel hakkında TCK 217/A yanıltıcı bilgiyi yayma suçlamasıyla gözaltına alındı. Alican Uludağ hakkında soruşturma açıldı.

EV HAPSİ VE ADLİ KONTROL ARTTI

· Gözaltı ve tutuklamaların yanı sıra ev hapsi, yurt dışına çıkış yasağı, düzenli imza verme gibi yükümlülükler ile gazetecilerin mesleklerini yapmasının engellenmesi de 2025’e damgasını vurdu. İsmail Saymaz ve Bursalı gazeteci Eren Öner ev hapsi ile kısıtlanan gazeteciler arasında yer aldı.

· Timur Soykan, Can Ataklı, Murat Ağırel, Hayri Tunç, Gökhan Kam, Bülent Kılınç, İhsan Demir, Musa Özuğurlu gibi çok sayıda gazeteci ise tutuklanmasalar da adli kontrol tedbirleri aldı.

HEM CHP’YE HEM BASINA ABLUKA

· CHP İstanbul İl Başkanlığı’na kayyım atanması sonrası 5 bin kişilik polis ablukası sırasında gazetecilerin haber yapması da engellendi. Polisin ablukasını ve partililere yönelik şiddetini haberleştiren çok sayıda gazeteci engellendi. Gazeteci Fatoş Erdoğan hakkında da olay yerinden paylaştığı üç video haber nedeniyle soruşturma başlatıldı.

· RTÜK Başkanı Şahin polis ablukasından canlı yayın yapan kanalları uyararak “Müsamaha gösterilmeyecek" tehdidinde bulundu.

· Polis ablukası ile eş zamanlı olarak X, youtube, facebook, whatsapp gibi sosyal medya platformlarına bant daraltması uygulanırken, ablukayla ilgili sosyal medya paylaşımları da erişime engellendi.

TMSF EN BÜYÜK MEDYA PATRONU OLDU

· 2025’te TMSF Türkiye’nin en büyük medya patronu oldu. Çok sayıda şirkete ve holdinge yönelik yapılan operasyonlarda medya kuruluşları da kayyum yönetimine geçti. Can Holding'e yapılan operasyon kapsamında holdingin medya kuruluşları Habertürk TV, Show TV ve Bloomberg HT’ye kayyum atandı.

· İBB soruşturmaları kapsamındaki “casusluk” dosyası kapsamında gözaltına alınan Merdan Yanardağ daha hakim karşısına çıkmadan TELE 1’e kayyum atandı.

KAYYUM DÜZENİ GAZETECİYİ İŞSİZ BIRAKTI

· Basın sektöründe zaten yüksek olan işsizlik medya kuruluşlarına yönelik operasyonlar ve kayyım atamaları sonasında daha da arttı

· TMSF’nin satışa çıkardığı Flash Haber TV’de tüm çalışanların işine son verildi. Yaklaşık 150 çalışan bu kararla birlikte işten çıkarıldı.

· Ekol TV önce küçülme kararı aldı, sonra kapandı. Ankara ve İstanbul'da çok sayıda gazeteci işsiz kaldı.

· TELE1 kanalına İstanbul Sulh Ceza Hakimliğince TMSF’nin kayyum olarak atanmasının ardından İstanbul ve Ankara’da TELE 1 çalışanları istifa etti.

· Sözcü TV'de 14 gazetecinin işine son verildi. Hürriyet Gazetesi Ankara'daki basım faaliyetlerine son verdi.

· Basın İlan Kurumu’nun politikaları nedeniyle de Anadolu’da gazeteler ya birleşmek ya da kapanmak zorunda bırakıldı. Mersin'de yayın yapan 8 günlük gazetenin resmi ilan yayınlama hakkını süresiz durduruldu. Ekonomik koşullarla mücadele edemeyen çok sayıda basın kuruluşu kapandı, gazeteciler işsiz kaldı.

GERÇEKLERİ ANLATAN KANALLARA REKOR CEZA

· RTÜK’ün basına yönelik baskı ve sansürü 2025’te rekor seviyeye ulaştı. İktidarı eleştiren kanallara 53 ceza verildi. Bu cezaların parasal karşılığı ise toplam 92 milyon 790 bin 898 TL olarak hesaplandı. Tele 1 kanalı, 24 Ekim’de kayyum atanıncaya kadar en çok ceza alan yayıncı oldu. Sözcü TV'ye 16 idari para cezası ve 10 gün yayın durdurma, TELE1'e 15 idari para cezası ve 5 gün yayın durdurma, Halk TV'ye ise 14 idari para cezası ve 10 gün yayın durdurma cezası verildi. NOW TV'ye de yine yaptığı haberler nedeniyle 8 ayrı ceza kesildi.

HABERE, SİTESİNE, SOSYAL MEDYA HESABINA SANSÜR!

· Erişim engellemeleri 2025 yılında da basın özgürlüğü önündeki en büyük engellemelerden biri olmaya devam etti. Yıl boyu AKP’li siyasetçiler ile üst düzey bürokratlar ve yakınlarına ilişkin yolsuzluk, usulsüzlük, görevi ihmal haberleri ile 19 Mart süreci ve protestolar, kayyum atamaları, hakimler ve savcılarla ilgili iddiaları konu alan yüzlerce habere erişim engeli getirildi. Ayrıca gazetecilerin, sanatçıların, siyasetçilerin şahsi sosyal medya hesapları erişime engellendi.

· 19 Mart sürecinde İBB tutuklu Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun X hesabına getirilen karatmanın yanı sıra, İmamoğlu protestolarının yayılmasını engellemek için sosyal medyaya da kısıtlama getirdi. X, YouTube, Instagram, Facebook, TikTok, Telegam ve Signal gibi platformlara erişim engellendi. Ekrem İmamoğlu’nun Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi’nin X hesabı farklı kullanıcı adlarıyla üç kez erişime engellendi. CHP tarafından oluşturulan boykot listesi web sitesi, “İstanbul İddianamesi” internet sitesi ve X hesabı da erişime engellendi.

· Furkan Karabay, Serdar Akinan, Umut Taştan, Elif Çetiner, Altan Sancar, Ali Macit, Erk Acarer’in aralarında olduğu çok sayıda gazeteci ve ünlünün X hesapları ile youtube hesapları da erişime engellendi.

· Grok’un X hesabı, Ekmek ve Gül, Halkevleri, Gazete Yolculuk, Çağdaş Hukukçular Derneği, Yeni Yaşam Gazetesi, Etkin Haber Ajansı, LeMan Dergisi, Bianet’in de hesabının da aralarında bulunduğu yüzlerce X hesabına erişim engeli getirildi.

· Gazeteci Fatih Altaylı’nın tutuklanmasının ardından yaklaşık 1 milyon 650 bin abonesi bulunan Youtube kanalı için erişim yasağı kararı alındı, Altaylı karar itaraz etti.

· İfade Özgürlüğü Derneği'nin verilerine Ocak ve Aralık ayını kapsayan dönemde erişim engeli getirilen içeriklerden öne çıkanlar şunlar oldu:

“AKP ve MHP Milletvekillerinin diplomalarının sahte olduğuna ilişkin haberler, Gazeteci Barış Terkoğlu’nun MEB’deki hukuksuz görevden alma ve atamalarla ilgili yazısı, Alican Uludağ’ın Kocaeli’de yedi katlı bir binanın ‘metro inşaatı nedeniyle zemin çökmesi’ iddiasıyla yıkılması ve yetkililerin ihmalleri sonucu önlem alınmadığını vurgulayan paylaşımı,İBB soruşturmasında itirafçı olan müteahhittin CİMER şikayeti haberleri, Anadolu Ajansına liyakatsiz atamalar yapıldığı iddiasına ilişkin haberler, Cengiz Holding’in adının geçtiği ve CHP Milletvekillerinin açıklamalarının yer aldığı çeşitli haberler, İsrail’i protesto gösterilerine katılanlara çıplak arama ve kötü muamele iddialarının yer aldığı haberler, et entegre tesisinde hayvanlara işkence haberi, yediği yemeği beğenmediği için hesap ödemediği iddia edilen kaymakama ilişkin haberler, Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı ve eşinin ortak olduğu Lydia Yatırım Holding hakkındaki 177 haber ve sosyal medya paylaşımı.”