Avrupa Parlamentosu (AP) Genel Kurulu, İran’daki toplumsal gösterilere yönelik müdahalesi ve insan hakları ihlalleri gerekçesiyle Tahran rejimini kınayan bir karar tasarısını ezici çoğunlukla onayladı. Strazburg’da düzenlenen AP Genel Kurulu oylamasında milletvekilleri; 9 aleyhte ve 57 çekimser oya karşılık, 562 lehte oyla ilgili tasarıyı kabul etti. Parlamento üyeleri, hazırlanan kararda binlerce protestocunun hayatını kaybetmesine ilişkin derin endişelerini paylaştı.
Vekiller ayrıca şunları ifade etti: "binlerce protestocunun öldürülmesinin, İran rejiminin muhalifleri bastırma yönteminde caydırıcılıktan stratejik imhaya doğru ürkütücü bir kaymaya işaret ettiğinden".
Karar metninde, halihazırda tutuklu bulunan tüm protestocuların, sivil toplum aktivistlerinin, insan hakları savunucularının ve basın mensuplarının derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılması talep edildi. Milletvekilleri, Avrupa Birliği (AB) Konseyine yönelik yaptıkları çağrıda, İran Devrim Muhafızları Ordusunun vakit kaybetmeksizin "terör örgütü" şeklinde tanımlanması ve bu yönde gerekli hukuki adımların atılması gerektiğini vurguladı.
İRAN DEVRİM MUHAFIZLARI ORDUSU İÇİN TERÖR ÖRGÜTÜ ÇAĞRISI
Avrupa Parlamentosu üyeleri, varlıkların dondurulması ve vize kısıtlamalarını içeren AB yaptırımlarının kapsamının genişletilmesini ve mevcut kısıtlamaların sıkı bir şekilde uygulanmasını istedi. Kararda, Tahran yönetiminin internet kesintileri aracılığıyla protestoları sansürleme girişimleri şiddetle kınandı. AB ve üye devletlere, sansürü aşmak için gerekli teknik araçlara ve siber manipülasyonlara karşı korunmaya yönelik mali ve teknik desteği artırma çağrısında bulunuldu.
Birleşmiş Milletler (BM) tarafından görevlendirilen bilgi toplama misyonuna ülkeye derhal ve engelsiz erişim sağlanması gerektiğini yineleyen vekiller, risk altındaki bireyler için koruma, insani yardım ve destek sağlamak amacıyla AB varlığının güçlendirilmesini içeren bir "yoğunlaştırılmış diplomatik etkileşim" süreci talep etti. Kararda, İran ile ikili ilişkilerin normalleşmesinin ancak tüm siyasi tutukluların koşulsuz serbest bırakılması ve demokrasi ile hukukun üstünlüğü alanında gerçek bir ilerleme kaydedilmesiyle mümkün olabileceği belirtildi. Ayrıca, AP Başkanı Roberta Metsola’nın İran rejimi temsilcilerinin parlamento binalarına girişini yasaklama kararı memnuniyetle karşılanarak üye ülkelere de benzer önlemler alma çağrısı yapıldı.
İran’da 28 Aralık 2025 tarihinde yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesi üzerine başlayan gösteriler, kısa sürede ülke geneline yayılmıştı. Başkent Tahran’da 8 Ocak’ta şiddetlenen protestolar sırasında internet erişimi engellenmişti. İran Şehit ve Gaziler Vakfı'nın Adli Tıp Kurumu verilerine dayandırdığı son açıklamada, olaylarda güvenlik güçleri ve siviller dahil olmak üzere 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Bu kişilerden 2 bin 427'sinin "silahlı terör grupları" tarafından öldürülen güvenlik personeli ve siviller olduğu kaydedilirken, 690 kişi hakkında ise ayrıntılı bilgi verilmedi. Bölge merkezli insan hakları kuruluşları, ölü ve gözaltı sayılarına ilişkin verileri güncellemeye devam ediyor.