Pazartesi günü Erivan’da imzalanan “Nükleer Enerjinin Barışçıl Kullanımına Yönelik İş Birliği Anlaşması Müzakerelerinin Tamamlanmasına İlişkin Ortak Bildiri”, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan ile ABD Başkan Yardımcısı JD Vance arasındaki görüşmelerin ardından resmiyet kazandı. Varılan mutabakat, ABD’li şirketlerin Ermenistan’a nükleer enerji alanında toplamda 9 milyar dolar değerinde ürün ve hizmet sunmasına olanak tanıyor.
Ermenistan’ı görev süresi içinde ziyaret eden ilk ABD Başkan Yardımcısı olan JD Vance, ortak basın toplantısında anlaşmanın detaylarına ilişkin şunları kaydetti:
"Bu, Amerikan teknolojisi olan küçük modüler reaktörlerin bu ülkeye gelmesi anlamına geliyor. Ülkelerimizin 123 sivil nükleer iş birliği anlaşmasına ilişkin müzakereleri tamamlamış olmasından büyük gurur duyuyoruz. Bu anlaşma tamamen hayata geçirildiğinde, Amerikan ve Ermeni şirketlerinin sivil nükleer projelerde anlaşmalar yapmasının önünü açacak. Süreç, ilk aşamada 5 milyar dolara kadar ABD ihracatına, yakıt ve bakım sözleşmeleri yoluyla da uzun vadede 4 milyar dolarlık ek desteğe imkan tanıyacak."
Başbakan Nikol Paşinyan ise nükleer güvenlik alanındaki destekleri için ABD’ye teşekkür ederek, bu adımın Ermenistan’ın enerji kaynaklarını çeşitlendireceğini ifade etti. Paşinyan ayrıca, ABD’nin Yabancı Askeri Satışlar (FMS) programı kapsamında V-BAT keşif insansız hava araçlarının satın alındığını bildirdi.
SAVUNMA VE KÜLTÜREL İŞ BİRLİĞİ VURGUSU
JD Vance, askeri satışın 11 milyon dolarlık keşif İHA teknolojisini kapsadığını belirterek, bu adımın savunma sanayisine yatırım ve istihdam anlamında ABD’ye de katkı sunacağını ifade etti. Ermenistan’ın dünyadaki en eski Hristiyan ülkelerinden biri olduğunu dile getiren Vance, bu ortak mirasın iki ülke ilişkilerini güçlendiren unsurlar arasında yer aldığını vurguladı.
Batı medyasında yer alan değerlendirmelerde, imzalanan bu anlaşmaların Ermenistan’ın enerji ve savunma alanlarında Rusya’ya olan uzun süreli bağımlılığını azaltma stratejisinin bir parçası olduğu ifade ediliyor.
