DOKUZ8 DÜNYA İNSAN HAKLARI

Risk altındaki insan hakları savunucuları raporunda Türkiye’ye özel bölüm

Fotoğraf: Robbie Reynolds
Front Line Defenders , 2017 yılının savunucular açısından değerlendirmesini bir raporla yaptı. Rapora göre, 2017 yılında dünya çapında 300’den fazla insan hakları savunucusu öldürüldü. Buna rağmen, insan hakları savunucularının sayısı sürekli artıyor. Raporda Türkiye için de özel bir bölüm ayrıldı.

İnsan hakları savunucularını (İHS) korumak için kurulan ve 2001 yılından beri faaliyet gösteren, İrlanda merkezli uluslararası insan hakları kuruluşu Front Line Defenders, geçtiğimiz günlerde bir rapor yayınlayarak yılın insan hakları savunucuları yönünden değerlendirmesini yaptı.

Baskıcı rejimler, yıkıcı çok uluslu şirketler, muhafazakâr anlayışlar karşısında duran hak savunucularının marjinalize edilerek susturulmaya çalışıldığının belirtildiği raporda, Türkiye’nin de ismi geçiyor. Türkiye’de Temmuz 2016’daki darbe girişiminden sonra başlatılan olağanüstü halin yüzlerce insan hakları savunucusunun tutuklanmasının önünü açtığı ifade edilirken, devletlerin savunucuları hedef almak için “terörle mücadele yasalarını” geniş çapta kullanmaya başladıkları, OHAL sürelerinin tanımlanmamış sürelerde uzattıkları da raporda yer aldı. Ayrıca, Türkiye, Hırvatistan, Kıbrıs, Fransa, Yunanistan, İtalya, Makedonya, Rusya ve Sırbistan’da göçmen ve mülteci savunucularının, göçmen ve mülteci hakları gibi hedef alındığı belirtildi.

“HAKLAR OHAL’LE SINIRLANDIRILDI”

Raporda; Vietnam, El Salvador, Suudi Arabistan, Zimbabve ve Türkiye için birer özel bölüm ayrıldı. Türkiye ile ilgili bölümde; Türkiye’de 2016’da OHAL ile başlayan baskının, 2017’de de devam ettiğine, ifade özgürlüğü, basın, toplanma, dernekleşme haklarının da OHAL yasalarıyla sınırlandığına değinildi. Türkiye’de 300’den fazla STK’nın kapatıldığı, birçok savunucunun tutuklandığı, işlerini kaybettiği ya da soruşturmalara maruz kaldığı raporda yer aldı.

BÜYÜKADA TUTUKLAMALARI RAPORDA

Temmuz 2017’de Büyükada’da gözaltına alınarak sonrasında tutuklanan 8 insan hakları savunucusunun ve 2 eğitimcinin (Veli Acu, Özlem Dalkıran, Nalan Erkem, İdil Eser, Ali Gharavi, Günal Kurşun, Şeyhmus Özbekli, Peter Steudtner, Nejat Taştan, İlknur Üstün), terörle ilişkilendirilmeye çalışıldığı, bazı medya organlarının tutuklanan aktivistler hakkında “Türkiye’nin çıkarlarına karşı” oldukları iddiasıyla karalama kampanyası başlattığı raporun Türkiye ile ilgili bölümünde söz edilen diğer konular oldu.

“EN ÇOK BASKI GÖRENLER AVUKATLAR”

Rapora göre Türkiye’de her alandan insan hakları savunucuları etkilenirken, 2017 yılında en çok baskı gören insan hakları savunucuları “avukatlar” oldu. Yaklaşık 400 avukat tutuklandı, binlercesi hakkında soruşturma başlatıldı.

Front Line Defenders raporunda, Türkiye Gazeteciler Sendikası’nın açıkladığı “tutuklu gazeteciler” verilerinden de bahsedildi. Buna göre, Türkiye tutuklu 158 medya çalışanı sayısı ile dünyada en çok gazetecinin tutuklu bulunduğu ülke konumunda.

BÜYÜKNOHUTÇU’LARIN İSİMLERİ DE YER ALDI

9 Mayıs 2017 günü Kızılcık Yaylası’ndaki dağ evlerinde öldürülülen, Finike’de taş ocaklarına karşı verdikleri mücadeleyle tanınan çevre hakkı savunucuları Ali Ulvi (61) ve Aysin Büyüknohutçu’nun (61) isimleri de raporda, “2017’de öldürülen insan hakları savunucuları” listesinde yer aldı.

“HAK İHLALLERİNE KARŞI DURUŞ VE ADALET ARAYIŞI  ZAYIFLADI”

Raporda insan hakları savunucularının, gazetecilerin, akademisyenlerin tutuklanma dalgalarını takiben birçok kişinin ülkeyi terk etmesi nedeniyle, sivil toplumun gerçekleşmekte olan hak ihlallerine karşı durmak ve adalet aramak konusunda zayıfladığından da bahsedildi.

Raporun tamamına https://www.frontlinedefenders.org/en/resource-publication/annual-report-human-rights-defenders-risk-2017 adresinden ulaşılabilir.


Onur Metin – Dokuz8Haber @metinbelgesi

https://www.frontlinedefenders.org

Video